Naar inhoud

Eerste Wereldoorlog

In 2014 is het honderd jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog uitbrak. Zowat overal wordt dit feit, soms al vanaf 2012, herdacht. Aalter stapt mee in het globale activiteitenprogramma van COMEET (Cultuuroverleg Meetjesland), waardoor onder meer de activiteiten op een uniforme manier worden gepromoot, duidelijk herkenbaar zijn en meer aandacht genieten. Er werd hiervoor een logo ontwikkeld (zie ook de illustratie bovenaan) en een eigen website gebouwd.

Zo beschikt elke Meetjeslandse gemeente over een groot spandoek met een herkenbaar beeld van de Groote Oorlog. Dit spandoek werd op 8 november 2013 in het gemeentehuis opgehangen, maar zal bij grote activiteiten telkens een prominente plaats innemen.

8 oktober 2014. Van Schelde tot IJzer. Herdenkingstocht.

De eerste echte, grote activiteit is gepland op woensdag 8 oktober 2014. Er is hiertoe een werkgroep opgericht waarin verschillende Aalterse verenigingen, naast afdelingen van Mars & Mercurius en de ‘Vriendenkring  Belgische MarineInfantrie’, vertegenwoordigd zijn. De activiteit die wordt uitgewerkt kadert in de terugtrekking van de Belgische, naast Franse en Engelse, troepen van de Schelde tot aan de IJzer (zie website). Een aantal internationale detachementen van beroeps- en reservemilitairen,  vaderlandslievende verenigingen, jeugdbewegingen en scholen zullen deze tocht overdoen in vier dagtrajecten (Gent-Aalter; Aalter-Tielt; Tielt-Torhout en Torhout-Diksmuide). Op dag 1 komen ze naar Aalter, waar we hen in de namiddag verwachten. Er worden hieraan een aantal activiteiten gekoppeld, die we hier opsommen. Meer concrete informatie volgt later.

  • Een luswandeling voor het grote publiek, aansluitend met de mars in lijn van de militairen en anderen, langs een aantal plaatsen met een heuse betekenis voor de Eerste Wereldoorlog;
  • Een herdenking aan het oorlogsmonument aan de kerk;
  • Een evocatie in het gemeentehuis;
  • Een educatief programma voor de scholen (bedoeld voor heel de herdenkingsperiode).

Deze activiteit krijgt ook een permanent karakter in de vorm van twee fietsroutes. Op 17 plaatsen in de gemeente zullen informatieborden worden geplaatst met tekst en beeld wat zich aldaar afspeelde. Deze routes zullen worden ingefietst naar aanleiding van de Open Monumentendag op zondag 14 september 2014.

Publicaties

De heemkundige kring Arthur Verhoustraete liet in het verleden al talrijke artikels over de Eerste Wereldoorlog verschijnen. Een zeer lijvig werk hieromtrent was Herdenking van de ‘Groote Oorlog’. Herinneringen aan mensen en gebeurtenissen van Roger Baeckelandt, Jos De Doncker en Erik Wille (in Land van de Woestijne, jg. 31 (2008), nr. 3, 183p). De kring plant in de toekomst nog nieuwe artikels (tussen 2014 en 2018 zal telkens het vierde nummer van het tijdschrift Land van de Woestijne volledig worden gewijd aan de Eerste Wereldoorlog; er verschijnen ook kleinere artikels, zoals een foto over Kerstmis 1915 in Lotenhulle; lees meer). Een recent stukje, naast een artikel voor heel het Meetjesland en het relaas van de Aalterse frontsoldaat Modest De Roest, vindt je onderaan bij downloads.

Educatieve tentoonstelling: De doodendraad

Dit is een reizende tentoonstelling op initiatief van de provincie Oost-Vlaanderen. Deze tentoonstelling stond in Aalter van 5 mei tot en met 2 juni 2014 opgesteld .

Theater

Opvoering van het toneelstuk: Beel op vrijdag 17 oktober 2014 (door Tollen Speling Brugge op inititatief van de Gezinsbond van St.-Maria-Aalter). Praktische info volgt.

Het verhaal speelt zich af rond de figuur van Emiel Beel en enkele van zijn vrienden die aan het Kruiske op de grens Ruiselede/Aalter een Duits soldaat verwonden omwille van een liefdesaffaire. Beel werd in Eeklo terechtgesteld. Het stuk beschrijft vooral de moeilijke levensomstandigheden van de gewone man tijdens de bezetting.

Het gaat om een sociaalartistiek theaterproject met mensen uit kansengroepen.

Open Monumentendag

Op zondag 14 september zullen de herdenkingsfietsroutes (zie hoger) worden ingereden.

Andere geplande activiteiten

  • zaterdag 13 september 2014: Historische wandeling in Sint-Maria-Aalter, met aandacht voor het belang van de spoorweg de oorlog; de inkwartiering van Duitse soldaten, de opeisingen van mensen en goederen enz. Praktische info in TotAalter, het Blekkerboscomité en de heemkundige kring Arthur Verhoustraete.
  • maandag 10 november 2014: (Veilige Have): Oorlog in Aalter. Lezing en digitale projectie door Jan Camerlinckx over de oorlog en de bezetting in en rond de gemeente. Praktische info in TotAalter, bij OKRA en de heemkundige kring Arthur Verhoustraete.
  • zaterdag 15 november 2014: (kerk Sint-Maria-Aalter): tentoonstelling en herdenking van de gesneuvelden. Met lezing en digitale projectie door Jan Camerlinckx. Praktische info: TotAalter en heemkundige kring Arthur Verhoustraete.

Blog

Kleine stukjes en een bibliografie over de Eerste Wereldoorlog in Aalter kan je lezen op deze blog.

Nog meer...

De herdenking en de oproepen voor nieuwe, aanvullende informatie brengen heel wat teweeg. Het gemeentebestuur vraagt niet alleen documentatie, maar krijgt ook zelf meer vragen over bepaalde personen en gebeurtenissen. Die wisselwerking is uitermate boeiend. Zo kunnen we hier een link leggen naar de website van één van Aalters bevrijders, met name François D'Argent (klik op de naam). Een andere Aalterse bevrijder is Camiel Ketelers.

Zelfs marktzangers

Rasechte (alhoewel niet meer residerende) Aalternaar en volkszanger Erik Wille brengt al langer marktliedjes over de Eerste Wereldoorlog. Naar aanleiding van de grote herdenking maakte hij een specifiek programma van tweemaal 45 minuten, met historische duiding en Powerpoint-ondersteuning. Meer informatie in het document Marktzangers bij downloads.

 

Meer info